2006 ve 2014 y─▒llar─▒nda Antarktika ├╝zerinde balonlarla ger├žekle┼čtirilen NASA destekli deneyde iki tane s─▒ra d─▒┼č─▒, neredeyse imkans─▒z olay ger├žekle┼čti. Ama Paralel Evreni Ke┼čfetmedi!

─░lgili y─▒llarda Antarktika Ani Ge├ži┼č Anteni (The Antarctic Impulsive Transient Antenna – ANITA), D├╝nya’n─▒n i├žinden ge├žip gitti─či anla┼č─▒lan, n├Âtrino ad─▒nda olduk├ža y├╝ksek enerjili temel par├žac─▒klar alg─▒lad─▒.

O zamandan beri, bilim insanlar─▒ bu garip olay─▒ a├ž─▒klamaya ├žal─▒yorlar ve farkl─▒ hipotezler ├Âne s├╝r├╝yorlar. Ancak bilim insanlar─▒n─▒n bu hipotezlerinden birinde, evrenimizin ayna yans─▒mas─▒ olan bir paralel evreni ke┼čfettikleri sonucu ├ž─▒kar─▒ld─▒. Do─čal olarak insanlar olduk├ža heyecanland─▒ ve “NASA paralel evreni ke┼čfetti ama bizden sakl─▒yor” haberleri sosyal medyada h─▒zl─▒ bir ┼čekilde pop├╝ler hale geldi.

Sizin i├žin ilk ke┼čfin astrofizik a├ž─▒s─▒ndan anlam─▒n─▒ ve paralel evren fikrini inceleyece─čiz.

Bilim ─░nsanlar─▒ Antarktika’da Ne Ke┼čfetti?

ANITA kozmik ─▒┼č─▒nlar─▒ alg─▒lamak ├╝zere geli┼čtirilen bilimsel bir anten. Dev balonlarla, Antarktika’n─▒n 35 km yukar─▒s─▒nda, n├Âtrino olarak bilinen gizemli ‘g├Âr├╝nmez’ par├žac─▒klar─▒n kan─▒t─▒n─▒ aramak i├žin ├žok az parazitin oldu─ču so─čuk havada u├žurulmakta. Uzaydan gelen n├Âtrinolar buza ├žarpt─▒k├ža, buzdan seken y├╝ksek enerjili kozmik radyo sinyalleri ├╝retir.

 | Uzaydan Haberler
Antarktikadaki bilim insanlar─▒ kozmik ─▒┼č─▒nlar─▒ ke┼čfetmek i├žin ANITAy─▒ kullan─▒yor G├Ârsel NASA

Bununla birlikte ANITA, buzdan geliyor gibi g├Âr├╝nmeyen ┼ča┼č─▒rt─▒c─▒ iki par├žac─▒k olay─▒n─▒ alg─▒lad─▒. Bu par├žac─▒klara neden olan n├Âtrinolar uzaydan gelmek yerine D├╝nya’dan geliyor gibi g├Âr├╝n├╝yordu. Normalde, gelen radyo sinyalleri buzdan yans─▒yarak balona ula┼č─▒r, bunun yerine iki ayr─▒ durumda, n├Âtrinolar─▒n buzdan yans─▒mad─▒─č─▒ g├Âr├╝ld├╝.

Penn State ├ťniversitesi’nde astrofizik profes├Âr├╝ olan Derek Fox, “E─čer bu par├žac─▒klar ger├žekten D├╝nya’dan gelmi┼č ve do─črudan t├╝m maddenin i├žinden ge├žmi┼č olsalar, bu imkans─▒z olurdu” diyor. “E─čer bu par├žac─▒klar ger├žekse, o zaman D├╝nya’n─▒n i├žinden do─črudan ge├žebilecek yeni bir par├žac─▒─ča ihtiyac─▒n─▒z var.”

Mevcut h─▒zlar─▒nda n├Âtrinolar─▒n D├╝nya’n─▒n tamam─▒n─▒ herhangi bir par├žac─▒kla etkile┼čime girmeden ge├žip gidebilmesi imkans─▒z.

Ke┼čfedilen Par├žac─▒klar Neydi?

Bu par├žac─▒klar─▒n varl─▒─č─▒ imkans─▒z gibi g├Âr├╝lse de durum b├Âyle olmayabilir. Bunun yerine, par├žac─▒k fizi─činin Standart Modelini, yani evrenin temel kuvvetlerini tan─▒mlayan teoriyi k─▒rm─▒┼č olabilirler. Standart model model yakla┼č─▒k 50 y─▒ldan uzun s├╝redir var ve belki de g├╝ncelleme zaman─▒ gelmi┼č denebilir.

Fox gibi astrofizik├žiler, D├╝nya’y─▒ delip ge├žen n├Âtrinoyu a├ž─▒klamak i├žin farkl─▒ hipotezler geli┼čtirdiler.

─░ki anomalide de tespit edilen n├Âtrinolar, bilim insanlar─▒n─▒n 1930’lardan beri pe┼činde oldu─ču karanl─▒k madde par├žac─▒klar─▒ olabilir.

Fox, “Bir g├Âzlemci olarak benim bak─▒┼č a├ž─▒mdan bu olay, bir karanl─▒k madde bozunma senaryosu” diyor. Fox’a g├Âre; a─č─▒r karanl─▒k madde par├žac─▒klar─▒ D├╝nya’n─▒n ├žekirde─činde birikebilir ve bozunduklar─▒nda, D├╝nya’dan patl─▒yor gibi g├Âr├╝nen y├╝ksek enerjili par├žac─▒klar ├╝reterek ANITA taraf─▒ndan tespit edilen bu kozmik ─▒┼č─▒nlar─▒ ├╝retebilirler.

Paralel Evren Nereden Çıktı?

Al─▒┼č─▒lmad─▒k ke┼čfi kaynak g├Âsteren bas─▒n, ┼čekil de─či┼čtiren ve zamanda tersine giden par├žac─▒klar─▒n oldu─ču bir paralel evrenin ke┼čfini iddia ediyordu.

Medya, Hawaii ├ťniversitesi’nde fizik profes├Âr├╝ olan ve ke┼čifle ilgili bir makale yay─▒nlayan Peter Gorham’─▒n ├žal─▒┼čmalar─▒na at─▒fta bulunuyordu. Gorham bu ├žal─▒┼čmas─▒nda, daha ├Ânce bilinmeyen ve di─čer t├╝m par├žac─▒klardan daha n├╝fuz edici yeni bir atom alt─▒ par├žac─▒k oldu─čunu ├Âne s├╝r├╝yordu.

evren kozmik arka fon | Uzaydan Haberler
Kozmik Mikrodalga Arka Fon I┼č─▒n─▒m─▒ G├Ârsel NASA

Fakat, baz─▒ medya organlar─▒nda, bunlar─▒n paralel bir evreni g├Âsteren ‘┼čekil de─či┼čtiren’ par├žac─▒klar oldu─ču iddia edildi.

Sonralar─▒ bir konu┼čmas─▒nda Gorham, “B├╝t├╝n bu paralel evren konusunu biz icat etmedik ama bir ┼čekilde ├╝zerimize kald─▒. Bir gazeteci konuyu yanl─▒┼č anlad─▒ ve bize ba─člad─▒, ard─▒ndan maalesef kartopu misali b├╝y├╝d├╝. Asl─▒nda paralel evren fikrinin geli┼čimi ile hi├žbir ilgimiz yoktu” ┼čeklinde a├ž─▒klamada bulundu.

“G├Âzlemledi─čimiz anomalilerle ilgili, serbest tahmine kar┼č─▒ olmamakla birlikte, kendi g├Âr├╝┼č├╝m├╝z, bu anomaliler fiziksel olarak a├ž─▒klanmas─▒ m├╝mk├╝n olan, yani egzotik bir ┼čey olmas─▒ daha az muhtemel olan olaylard─▒r.”

Paralel Bir Evren Olabilir mi?

Son zamanlarda ke┼čfedilmi┼č garip par├žac─▒klar paralel evrenin bir delili olmasalar da, bir paralel evren ihtimali yine de var. Fox, “Ortada bir├žok teorik iddia var, insanlar evrenin ├žok farkl─▒ yollarla olu┼čabilece─či hakk─▒nda kafa yoruyorlar” diyor.

Ba┼čl─▒ca teori, bir ├žoklu evrenin varl─▒─č─▒d─▒r. Baz─▒lar─▒, 13,8 milyar y─▒l ├Ânce B├╝y├╝k Patlama b├╝y├╝k evrenimizi do─čurdu─čunda, di─čer evrenlerin olu┼čumuna da sebep olabilece─čine inan─▒yor. Bu di─čer evrenleri g├Ârmemiz m├╝mk├╝n de─čil ├ž├╝nk├╝ t├╝m varl─▒─č─▒m─▒zla bir akvaryum misali bu evren i├žerisindeyiz.

NGC 6171 K├╝resel K├╝mesi | Uzaydan Haberler
NGC 6171 K├╝resel K├╝mesi G├Ârsel Wikipedia

Paralel bir evren fikri, birden fazla evrende sonsuz say─▒da tekrar eden par├žac─▒k konfig├╝rasyonlar─▒na dayan─▒r.

Bu nedenle, kendimizin ayna g├Âr├╝nt├╝s├╝ olan sonsuz say─▒da evren olabilir.

Olduk├ža ├ž─▒lg─▒n bir d├╝┼č├╝nce!