17.9 C
Ankara
19 Nisan 2021, Pazartesi

Apod

Yazarlar & Editörler: Robert Nemiroff (MTU) & Jerry Bonnell (UMCP)

NASA Yetkilisi: Phillip Newman Özel haklara tabidir. NASA Web Gizlilik Politikası ve Önemli Bildirimler.

Bir ASD at NASA / GSFC & Michigan Tech. U. servisidir.

Galaksi, Jet ve Ünlü Bir Kara Delik

Galaksi, Jet ve Ünlü Bir Kara Delik
Günün Astronomi Görseli 15 Nisan 2021 Parlak eliptik galaksi Messier 87 (M87), bir kara deliğin ilk fotoğrafında Dünya’daki Olay Ufku Teleskobu tarafından yakalanan bir süperdev kara deliğe ev sahipliği yapıyor. Yaklaşık 55 milyon ışık yılı mesafede, Virgo galaksi kümesinin bir devi olan M87, Spitzer Uzay Teleskobu’nun bu kızılötesi görüntüsünde mavi tonlarda işlenmiş. M87 genel olarak özelliksiz ve buluta benzer görünse...

Kalem Nebulası Süpernova Şok Dalgası

Kalem Nebulası Süpernova Şok Dalgası
Günün Astronomi Görseli 14 Nisan 2021 Bu süpernova şok dalgası, saatte 500.000 kilometreden daha yüksek bir hızla yıldızlararası uzayda ilerliyor. Bu fazlaca detaylı renkli kompozitte ortaya yakın ve yukarı doğru ilerleyen, ince, parlak, şeritli filamentler, aslında neredeyse kenardan görülen, ışıldayan gazdan kozmik bir çarşaftaki uzun dalgalar. NGC 2736 olarak kataloglansa da uzamış görüntüsüyle Kalem Nebulası adını alıyor. Kalem Nebulası yaklaşık...

Onaylanmış Müon Yalpalaması Açıklanamadı

Günün Astronomi Görseli 13 Nisan 2021
Günün Astronomi Görseli 13 Nisan 2021 Temel parçacıklar hangi hızda yalpalarlar? Önemsiz gibi görünen bu soruya şaşırtıcı bir cevap, 2001'de ABD, New York'taki Brookhaven Ulusal Laboratuvar'ından geldi ve fizikte yaygın olarak kullanılan Parçacık Fiziğinin Standart Modeli'nin eksik olduğunu gösterdi. Özel olarak, müon, ağır elektrona benzerlikleri olan bir parçacık, g-2 olarak bilinen bir dizi deneyde, inceleme altında nispeten büyük bir yalpalama...

Alnitak ve Alev Nebulası

Alnitak ve Alev Nebulası
Günün Astronomi Görseli 12 Nisan 2021 Alev Nebulası’nı ışıtan nedir? Takımyıldız Orion yönünde, bin beş yüz ışık yılı mesafede, solda, parıltısı ve karanlık toz şeritlerinden dalgalanan bir ateş gibi beliren bir nebula yer alıyor. Ama ateş, yani oksijenin hızla edinilmesi, bu Alev’in ışıldamasına yol açan şey değil. Bunun yerine, en solda görülebilen Orion’un Kuşağı’nın en doğudaki yıldızı, parlak Alnitak, Alev’in...

Kara Delikler Çarpıştığında

Günün Astronomi Görseli 11 Nisan 2021 https://youtu.be/Qg6PwRI2uS8 İki kara delik çarpıştığında ne olur? Bu ekstrem senaryo, pek çok birleşen galaksinin ve çoklu yıldız sistemlerinin merkezlerinde gerçekleşiyor. Bu video, böyle bir birleşmenin son aşamalarının bir bilgisayar canlandırmasını gösterirken bir arka plan yıldız bölgesi üzerinde meydana gelecek kütle çekimsel merceklenme etkilerini öne çıkarıyor. Siyah bölgeler dinamik ikilinin olay ufuklarını, çevredeki kayan arka plan...

Zodyak Gecesi

Zodyak Gecesi
Günün Astronomi Görseli 10 Nisan 2021 7 Nisan’dan bu sakin dağ ve gece gökyüzü manzarasında, yoğun bir zodyak ışığı kuşağı yakalanmış. Panoramik görüntü, üç saatlik bir yürüyüşün ardından, gün batımından sonra güney Fransa’daki Pireneler üzerinden batıya doğru bakan bir seyir noktasından alınmış. 2838 metre irtifada, Mont Valier merkezin yakınındaki en yüksek zirve. Yukarıdaki gökyüzünde, Orion ve kuzey kış Samanyolu’nun tanıdık...

Messier 106

Messier 106
Günün Astronomi Görseli 9 Nisan 2021 Büyük Ayı’nın (Ursa Major) yakınında ve Av Köpekleri’nin (Canes Venatici) yıldızlarıyla çevrelenmiş olan bu gök harikası, 1781 yılında Fransız astronom Pierre Méchain tarafından keşfedildi. Daha sonra, arkadaşı ve meslektaşı olan Charles Messier’nin kataloğuna M106 olarak eklendi. Modern derin teleskobik görüntüler bunun bir ada evren, Samanyolu’nun yıldızlarının yalnızca 21 milyon ışık yılı ötesinde bulunan, yaklaşık...

Üç Boyutlu Ingenuity

Üç Boyutlu Ingenuity
Günün Astronomi Görseli 8 Nisan 2021 Perseverance gezgini üzerindeki çok renkli, stereo görüntü alan Mastcam-Z kamerası, sol 45, 5 Nisan’da Mars Ingenuity helikopterinin bu 3 boyutlu (kırmızı/mavi gözlüklerinizi takın) yakın görüntüsünü almak için yakınlaştı. Bu, Ingenuity’nin ince Mars atmosferinde uçmayı deneyip başka bir gezegendeki ilk tahrikli uçuşu gerçekleştireceği teknoloji gösteriminden yalnızca birkaç sol öncesi. Tarihi test uçuşu, 11 Nisan Pazar’dan...

NGC 1947’nin İplikleri

NGC 1947'nin İplikleri
Günün Astronomi Görseli 7 Nisan 2021 Güney göklerinde, takımyıldız Kılıçbalığı’nın (Dorado) sınırlarının içinde derinlerde bulunan NGC 1947, aşağı yukarı 40 milyon ışık yılı mesafede. Yıldız ışığı önünde silüet şeklinde görülen, engelleyici kozmik toz şeritleri bu özgün galaksinin parlak merkez bölgeleri boyunca dolanıyor. Ama spiral galaksilerin kollarındaki yıldızlar, gaz ve tozun dönüşünün aksine, NGC 1947’de toz ve gazın hareketleri yıldızların hareketlerini...

Vinegar Tepesi’nin Ötesinde Mars ve Ülker

Sirke Tepesi'nin Ötesinde Mars ve Ülker
Günün Astronomi Görseli 6 Nisan 2021 Bu sadece ıssız bir tepedeki yalnız bir ağaç mı? Başlangıçta belki, ama ötesine bakın. Orada, kalabalık bir evren keşfedilmek için bekliyor olabilir. İlk olarak, fiziksel anlamda, ağacın solunda Mars gezegeni var. Şimdi NASA’nın Perseverance gezgininin yeni evi olan Kızıl Gezegen, bu ay boyunca gün batımında batı ufku üzerinde görünür kalıyor. Ağacın sağında, çok sayıda...

Peçe Nebulası: Patlayan Bir Yıldızın İplikçikleri

Peçe Nebulası: Patlayan Bir Yıldızın İplikçikleri
Günün Astronomi Görseli 5 Nisan 2021 Bunun gibi bir tutam iplikçik, bir Samanyolu yıldızından geriye görünür olarak tek kalanlardır. Yaklaşık 7000 yıl önce bu yıldız bir süpernovayla patlayarak geride Peçe Nebulası’nı bıraktı. O zamanlar genişlemekte olan bulut muhtemelen Yeniay kadar parlaktı ve yazılı tarihin şafağında yaşayan insanlar için haftalar boyu görünür kalmıştı. Bugün ise, Kuğu (Cygnus) İlmeği olarak da bilinen...

Satürn’ün Halkalarının İçinde, Arasında ve Ötesinde

Satürn'ün Halkalarının İçinde, Arasında ve Ötesinde
Günün Astronomi Görseli 4 Nisan 2021 Bu görüntüde dört adet uydu görülebiliyor. Hepsini bulabilir misiniz? İlki ve arka planda en uzaktaki Titan, Satürn’ün en büyük uydusu ve Güneş Sistemi’ndeki en büyüklerden birisi. Daima bulutlu bu dünyanın tepesindeki karanlık şekil, kuzey kutup örtüsü. En belirgin diğer uydu ise ön planda görülebilen, kraterleri ve uzun buz uçurumlarıyla Dione. Soldan dışarı çıkanlar, karanlık...

Sol 39’da Ingenuity

Günün Astronomi Görseli 3 Nisan 2021
Günün Astronomi Görseli 3 Nisan 2021 Dört ayağının hepsi aşağıda olan Mars Ingenuity Helikopteri, sol 39’da (30 Mart) Perseverance gezgininin karnı altında sallanırken yakalandı. Yer seviyesine yakın bu görünüm, gezginin SHERLOC robotik kolundaki WATSON kamerasıyla alınan görüntülerin bir mozaiği. Karenin merkezine yakın, deneysel helikopter Mars yüzeyinden yalnızca birkaç cm yukarıda asılı duruyor. Perseverance’ın izleri, gezginin tekerlerinin ötesine uzanırken Jezero kraterinin...

NGC 3521: Kabarcık İçindeki Galaksi

NGC 3521: Kabarcık İçindeki Galaksi
Günün Astronomi Görseli 2 Nisan 2021 Muhteşem spiral galaksi NGC 3521, takımyıldız Aslan (Leo) yönünde, yalnızca 35 milyon ışık yılı mesafede. Dünya gökyüzünde nispeten parlak olan NGC 3521 küçük teleskoplarla kolayca görülebiliyor ama genelde amatör fotoğrafçılar tarafından M66 ve M65 gibi diğer Aslan spiral galaksileri tercih ediliyor. Oysa bu renkli kozmik portreyi görmezden gelmek zor. 50.000 ışık yılı genişliğe sahip...

Uzay İstasyonu’ndan Görüldüğü Şekliyle Roket Fırlatılışı

Uzay İstasyonu'ndan Görüldüğü Şekliyle Roket Fırlatılışı
Günün Astronomi Görseli 1 Nisan 2021 https://youtu.be/B1R3dTdcpSU Hiç bir roket fırlatılışını uzaydan görmüş müydünüz? Bu hızlandırılmış video yakından incelendiğinde, Uluslararası Uzay İstasyonu’ndan görüldüğü şekliyle Dünya yörüngesine yükselen bir roket görülüyor. Kasım 2018’de Kazakistan’daki Baykonur Kozmodromu’ndan fırlatılan Rus Soyuz-FG roketi, istasyona ihtiyaç duyulan ikmal malzemelerini götürmek için Progress MS-10 (veya 71P) modülünü taşıyor. (Yaklaşık 15 dakikayı sıkıştıran) 90 saniyelik videoda öne çıkanlar...

M87’nin Polarize Işıkta Merkezi Kara Deliği

M87'nin Polarize Işıkta Merkezi Kara Deliği
Günün Astronomi Görseli 31 Mart 2021 Carl Sagan’ın ünlü sözlerini tekrarlamak gerekirse; “kara delik jetleri yapmak isterseniz ilk olarak manyetik alanlar yaratmanız gerekir.” Bu görüntü, radyo dalgalarının tespit edilen yapısal dönüş yönünü (polarizasyon) gösteriyor. Polarizasyon, eliptik galaksi M87’nin merkezindeki süperdev kara deliği çevreleyen güçlü manyetik alan tarafından üretiliyor. Radyo dalgaları, dünyanın her yanındaki radyo teleskoplarla alınan verileri birleştiren Olay Ufku...

Andes Üzerinde Kırmızı Peri Yıldırımları

Andes Üzerinde Kırmızı Peri Yıldırımları
Günün Astronomi Görseli 30 Mart 2021 Gökyüzündeki bu kırmızı filamentler nedir? Yalnızca 30 yıl önce doğrulanan, nadiren görülen bir tür yıldırım: kırmızı periler. Yeni araştırmalar, güçlü bir pozitif buluttan yere yıldırımın ardından, kırmızı perilerin ışık hızının yüzde 10’unda hareket eden, 80 kilometre yükseklikten aşağı inen, 100 metrelik iyonize hava topları olarak ortaya çıkabildiklerini gösteriyor. Bunları da hızlıca yukarı doğru ilerleyen...

M64: Nazar Boncuğu Galaksisi

M64: Nazar Boncuğu Galaksisi
Günün Astronomi Görseli 29 Mart 2021 Galaksilerin gözlerinde hangi kötülüklerin gizlendiğini kim bilebilir? Hubble biliyor, ya da spiral galaksi M64’ün durumunda bulunmasına yardımcı oluyor. Nazar Boncuğu veya Uyuyan Güzel Galaksisi olarak da bilinen Messier 64’ün gözünde bir kötülük var gibi görünebilir, çünkü galaksinin merkez bölgesinde tüm yıldızlar, yıldızlararası gazla aynı yönde dönerken dış bölgelerde aksi yönde dönüyorlar. Dünya’nın yörüngesindeki Hubble...

SuitSat-1: Serbestçe Süzülen Bir Uzay Giysisi

SuitSat-1: Serbestçe Uçan Bir Uzay Giysisi
Günün Astronomi Görseli 28 Mart 2021 15 yıl önce bir uzay giysisi süzülerek Uluslararası Uzay İstasyonu’ndan uzaklaştı, ama hiçbir soruşturma yürütülmedi. Herkes uzay istasyonunun mürettebatı tarafından itildiğini biliyordu. Suitsat-1 adı verilen, ihtiyaç duyulmayan Rus Orlan uzay giysisi çoğunlukla eski kıyafetlerle doldurulmuş, güçsüz bir radyo vericisiyle donatılmış ve Dünya yörüngesine bırakılmıştı. Giysi radyo sinyali beklenmedik şekilde zayıf hale gelinceye kadar iki...

Antenleri Keşfetmek

Antenleri Keşfetmek
Günün Astronomi Görseli 27 Mart 2021 Güneyli takımyıldız Karga’da (Corvus), aşağı yıkarı 60 milyon ışık yılı mesafede, iki büyük galaksi çarpışıyor. NGC 4038 ve NGC 4039 olarak kataloglanan iki galaksideki yıldızlar ise yüzlerce milyon yıl süren bu ağır felaket süresince nadiren birbirleriyle çarpışıyorlar. Ama galaksilerin büyük moleküler gaz ve toz bulutları sıklıkla çarpışıyor, kozmik enkazın merkezi yakınında şiddetli yıldız oluşum...

Medusa Nebulası

Medusa Nebulası
Günün Astronomi Görseli 26 Mart 2021 Örgülü ve yılana benzer ışıldayan gaz filamentleri, bu nebulanın popüler ismi olan Medusa Nebulası’nı akla getiriyor. Aynı zamanda Abell 21 olarak da bilinen bu Medusa, takımyıldız İkizler’de (Gemini), 1500 ışık yılı mesafade bulunan eski bir gezegenimsi nebula. Mitolojik isimdaşı gibi nebula da etkileyici bir dönüşümle ilişkilendiriliyor. Gezegenimsi nebula evresi, Güneş benzeri düşük kütleli yıldızların...

Curiosity: Sol 3048

Curiosity: Sol 3048
Günün Astronomi Görseli 25 Mart 2021 Perseverance’tan önce Curiosity vardı. Aslında, Curiosity gezgini Mars’a ilk gök vinci manevrası inişini 5 Nisan 2012’de gerçekleştirmişti. 2 Mart 2021 Curiosity’nin Kızıl Gezegen’de çalıştığı 3048’inci Mars günüydü. Sol 3048’den 360 derecelik bu panorama, Curiosity’nin üstünde bulunan Mastcam kamerasıyla alınan 149 karenin bir mozaiği. Aralarında, Mars’ın gökyüzünde süzülen buzlu, ince, yüksek bulutların da 23 fotoğrafı bulunuyor. Bulutlu...

Jüpiter’de Kutup Işıkları ve Yıldırım

Jüpiter'de Kutup Işıkları ve Yıldırım
Günün Astronomi Görseli 24 Mart 2021 Neden Jüpiter’in yıldırımlarınım büyük bölümü kutupları yakınında gerçekleşiyor. Dünya’ya benzer şekilde Jüpiter’de de hem auroralar (kutup ışıkları), hem de yıldırımlar meydana geliyor. Ama Dünya’dan farklı biçimde, Jüpiter’in yıldırımları genelde kutuplarının yakınında ortaya çıkıyor, Dünya’nın yıldırımları ise büyük çoğunlukla ekvatoruna yakın gerçekleşiyor. NASA’nın şu anda Jüpiter’in çevresinde dönen Juno uzay aracı aradaki farkı anlamak için...

Duddo Taş Çemberi Üzerinde Mars

Duddo Taş Çemberi Üzerinde Mars
Günün Astronomi Görseli 23 Mart 2021 Bu büyük taşlar neden buradalar? Ünlü taş çemberlerinden birisi, İngiltere, Northumberland’deki Duddo Beş Taşı’dır. Boş çayırlarda kısa bir yürüyüş yaptığınızda, hafif bir yamacın tepesi yakınlarındaki açık arazide bulunan, çevresindeki başka hiçbir şeye benzemeyen insan boyutlarındaki bu sıra dışı taşlara ulaşırsınız. Yumuşak kum taşlarının oluklu, çukurlaşmış ve fazlaca bozulmuş yüzeyleri, yaklaşık 4000 yıl önce yerleştirildiklerini...

Auriga’dan Orion’a

Auriga'dan Oriona'a
Auriga'dan Orion'a Gökyüzünde Auriga’dan Orion’a ne var? Bu bölgedeki ünlü yıldızlar ve nebulaların pek çoğu, 430 saatten fazla poz süresi alan 34 ayrı fotoğrafta yakalandı ve bu görüntüyü ortaya çıkarmak için dijital olarak bir araya getirildi. En sol üstte, takımyıldız Auriga’ya (Arabacı) doğru, Alevli Yıldız Nebulası (IC 405) var. Samanyolu Galaksisi’nin parlak yayı boyunca aşağı devam edildiğinde, soldan sağa takımyıldızlar...

Yazarlar & Editörler: Robert Nemiroff (MTU) & Jerry Bonnell (UMCP)
NASA yetkilisi: Phillip Newman Özel haklara tabidir. NASA Web Gizlilik Politikası ve Önemli Bildirimler
Bir ASD at NASA / GSFC
& Michigan Tech. U. hizmetidir.